جواب سوالات درسنامه فقه ۱ (محمدی نژاد) – درس سوم

کسی که در دستیابی به احکام دین، تواناتر از مجتهدان دیگر باشد و بهتر از دیگران بتواند احکام شرعی را از منابع آن استنباط کند. همچنین از اوضاع زمان خود به اندازه‌ای که در تشخیص موضوعات احکام و ابراز نظر فقهی مؤثر است آگاه‌تر باشد.

فقیه و مجتهد، کارش استخراج و استنباط احکام است. شناخت حکم، کاملاً از شناخت موضوع متأثر است و به هر میزان که معلومات فقیه نسبت به موضوع، از لحاظ کمیّت و کیفیت بیشتر باشد، فتوای او نیز از اتقان و اعتبار بیشتری برخوردار خواهد بود. بنابراین فقیه نمی‌تواند بدون شناخت دقیق موضوع، حکم متناسب را بیان کند؛ به عبارتی رکن مهم صدور فتوا، اطلاع از موضوع است.

چون مجتهد اعلم، مجتهدی است که در دستیابی به احکام دین، تواناتر از مجتهدان دیگر است و بهتر از دیگران می‌تواند احکام شرعی را از منابع آن استنباط کند. همچنین از اوضاع زمان خود به اندازه‌ای که در تشخیص موضوعات احکام و ابراز نظر فقهی مؤثر است آگاه‌تر است.

دو نفر عالم عادل دیگر، قول آنها را نفی نکرده باشند.

دو نفر عالم عادل دیگر، قول آنها را نفی نکرده باشند.

الف) اطمینان
ب) شهادت دو نفر عالم عادل

الف) عدول از مجتهد زنده به مساوی
ب) عدول از اعلم به غیر اعلم
ج) عدول از مجتهد زنده به مجتهد مرده

الف) عدول از مجتهد زنده به مساوی – غلط
ب) عدول از مجتهدی که معلوم شود از ابتدا فاقد شرایط مرجعیت بوده است – درست
ج) عدول از مجتهد اعلم به غیر اعلم در مسائلی که اعلم فتوا داده است – غلط
د) عدول از مجتهدی که یکی از شرایط مرجعیت را از دست داده است – درست
ه) عدول از غیر اعلم به اعلم – درست